De vergissing over tijd

“Money isn’t the most important thing in the world. Your time is.”

Zulke citaten duiken deze tijd overal op.

Op zich niet zonder reden: die paar tientjes die je gisteravond onvoorzien in de kroeg hebt gespendeerd verdien je wel weer terug maar een verkwanseld uur ben je voorgoed verloren. Tijd is onvervangbaar, zoals dat heet.

Geld is vervangbaar, tijd niet. Daarom is geld het middel en tijd het doel:

“[Research has shown that] the strongest link between money and well-being comes from its ability to buy you time through conveniences.”     –Dit schrijft Zat Rana op Quartz

Van alle kanten worden we dan ook aangemoedigd om onze tijd optimaal te besteden.

Er is één klein probleempje: dat heeft het tegenovergestelde effect.

Hoe meer we bezig zijn met het meeste uit onze tijd te halen, hoe minder goed dat lukt.

Waarom tijd belangrijk is: de verkeerde reden

Het idee dat je tijd je allerbelangrijkste bezit is, drukt je op het hart om het niet te verspillen.

Herinnerd worden aan de schaarste van tijd stimuleert mijn werk-stemmetje en zorgt voor een schuldgevoel als ik niet bezig ben. ‘Je krijgt deze tijd niet meer terug dus vergooi het niet met nutteloze zaken. Er is weinig tijd, hup hup, aan de slag.’

Psycholoog David Meyer (1943) concludeert:

“People who are time urgent see time as the enemy and set themselves in opposition to it.”

Beseffen dat er maar weinig tijd is leidt vooral tot haastigheid en een reflex om leegte – ‘verspilling’ – op te vullen met werkdingetjes.

Het meeste uit onze tijd halen gaan we dan zien als zo productief mogelijk zijn – zoveel mogelijk gedaan krijgen.

Hoe waardevol is dat nou werkelijk?

Waarom optimalisatie het tegenovergestelde effect heeft

Ik heb nieuws: het boeit niemand hoe veel websites je in je leven hebt gebouwd, hoe veel boeken je hebt uitgepoept, hoe veel eurootjes je hebt weten te accummuleren, hoe veel e-mails je hebt beantwoord.

Zoals schrijver Thomas Merton (1915 – 1968) zei:

“People may spend their whole lives climbing the ladder of success only to find, once they reach the top, that the ladder is leaning against the wrong wall.”

Het is een vergissing om te denken dat het halen van een extern doel je gelukkig gaat maken. Voor geluk moeten we onze mentale toestand, de kwaliteit van ons bewustzijn, aanpakken. Alle externe zaken die je nastreeft omwille van geluk zijn ladders die tegen de verkeerde muur staan.

Haasten levert niks op want, ten eerste, bezig zijn is niet hetzelfde als productief zijn en ergens veel tijd aan besteden maakt het niet de moeite waard en, ten tweede, dat ene uurtje extra vrijgemaakte tijd betaal je terug in verminderde kwaliteit van bewustzijn.

Haastigheid is het eerste teken van een mislukt leven. (Hier mag je me op citeren.)

Nadruk op de schaarste van tijd werkt dat helaas in de hand: er is een tekort aan tijd en ik moet nog zoveel doen en ‘verspilling’ is verkeerd.

Dat kan niet de bedoeling zijn.

Waarom tijd belangrijk is: de goede reden

De echte boodschap van de mantra dat tijd zo betekenisvol is niet dat je meer moet doen maar dat je bewust moet leven.

Zoals de befaamde psycholoog Mihaly Csikszentmihalyi (1934) vaststelt in zijn boek Flow:

“Control of consciousness determines the quality of life.

Clichématig maar waar: de reis is alles wat er toe doet, de bestemming gaat je geen geluk brengen.

Gebruik tijd daarom niet om zoveel mogelijk bestemmingen af te vinken maar om je reis te perfectioneren: tijd is niet het belangrijkste, maar aandacht.

Je bewustzijn is belangrijker dan je tijd.

Langzaam leven

Klinkt nogal zweverig. Wat moeten we hiermee?

Schrijfster Maria Popova (1985) deelde dat de ze haar maatstaf voor een goede dag heeft verschoven van productiviteit naar aanwezigheid (‘presence’ in het Engels). Voor haar is een dag niet geslaagd als ze veel taken heeft volbracht maar als de kwaliteit van haar bewustzijn hoog was.

Dit klinkt me heel wijs in de oren. Tijd is je meest waardevolle bezit en wat het meest waardevol is laat je niet uit je handen glippen of vervuilen maar bescherm je met passie en besteed je nauwkeurig.

Hier zijn wat gewoontes die je net zoals ik in je dagelijks leven kan inbouwen om je eraan te herinneren dat er tijd genoeg is en dat de kwaliteit van je bewustzijn hetgeen is wat er echt toe doet en niet het aantal afgevinkte items op je to do list:

  • Ik mediteer minimaal twee keer per dag vijftien minuten. Dit mes snijdt aan twee kanten. Ten eerste doe je een half uur “niks productiefs” en merk je dat je dan niet doodgaat en ten tweede is het de beste manier om rechtstreeks de kwaliteit van je bewustzijn te verhogen.
  • Ik vertrek elke dag veel te vroeg naar de universiteit voor college en loop ook nog eens met een omweg zodat ik gedwongen word ruim de tijd te nemen. Niks beter dan te vroeg zijn en anderen haastig zien binnenkomen.
  • In de supermarkt kies ik altijd de kassa met de langste rij voor een dagelijkse herinnering dat die paar minuten echt geen verschil maken.
  • Elke keer als ik mezelf betrap op haasten – snel lopen, ongeduldig wachten, vlug iets afwerken of jachtig gedrag – doe ik een stap terug en stop ik: het is het niet waard.

 

PS. Krijg een beter leven

Ik schrijf een wekelijkse nieuwsbrief waarin ik inzichten van de beste filosoof-lifehackers uitpluis en doorgrond hoe jij hun dieprgravende analyses, effectieve strategieën en vernieuwende perspectieven in kan zetten voor je eigen welvaren.

Spread the love